Yenişehir’de Mersin’in Tarihine Derin Bir Yolculuk

Yenişehir Belediyesi tarafından düzenlenen ‘‘Bellek Söyleşileri’’ kapsamında Mart ayının konuğu araştırmacı yazar Abdullah Ayan oldu. Etkinlikte Mersin’in küçük bir köyden uluslararası ticaret merkezi haline dönüşüm süreci, tarihsel belgeler ışığında ele alındı. Ayan, liman projeleri, Osmanlı ve Cumhuriyet dönemindeki planlama süreçlerinin kentin gelişimine etkisini detaylı bir şekilde değerlendirdi.

Yenişehir Belediyesi’nin Kültür Vizyonu ve Söyleşinin Önemi

Yenişehir Belediyesi, kentin kültürel mirasını geleceğe aktarmak amacıyla düzenlediği ‘‘Bellek Söyleşileri’’nin beşincisine ev sahipliği yaptı. ‘‘Dünden Bugüne Mersin’’ başlıklı söyleşi, geniş katılımla Atatürk Kültür Merkezi’nde gerçekleştirildi. Yenişehir Belediye Başkanı Abdullah Özyiğit ve çok sayıda protokol temsilcisinin yanı sıra sivil toplum kuruluşları ve vatandaşlar da buluşmaya iştirak etti. Başkan Özyiğit, kentin tarihini anlatan değerli isimlerle bir arada olmaktan memnuniyet duyduğunu belirterek, kültür ve sanat çalışmalarının kent belleğini güçlendirme açısından önemini vurguladı.

DEVA Partisi Mersin Milletvekili Mehmet Emin Ekmen de etkinlikte yaptığı konuşmada, Yenişehir Belediyesi’nin kültür ve sanat alanındaki çalışmalarını takdir etti. Ekmen, araştırmacı Abdullah Ayan’ı Mersin’in tarihine ilişkin önemli bir referans kaynağı olarak nitelendirdi.

Mersin’in Tarihsel Dönüşümü ve Liman Projeleri

Abdullah Ayan, sunumunda Mersin’in 17. yüzyılda ‘‘Mersinoğlu’’ adıyla anılan küçük bir köy olarak kayıtlara geçtiğini belirtti. Ayan, kentin gelişiminde Tarsus Limanı’nın alüvyonla dolması sonucu liman ihtiyacının artmasının etkili olduğunu ifade etti. Liman projeleri açısından önce Kazanlı bölgesi düşünüldü ancak daha korunaklı olan Karaduvar ve çevresindeki alan tercih edildi. 19. yüzyılda Osmanlı yönetimi tarafından Mersin, Anadolu’nun önemli ticaret kapılarından biri olarak planlandı ve bu dönemde liman projeleri hazırlandı.

Liman inşası, Osmanlı’daki yönetim değişiklikleri ve I. Dünya Savaşı’nın başlaması nedeniyle gecikmeler yaşadı. Cumhuriyet döneminde ise ekonomik zorluklar ve yerel isyanlar projelerin ertelenmesine neden oldu. Ancak 1950’lerde dönemin başbakanı Adnan Menderes ve TBMM Başkanı Refik Koraltan’ın destekleriyle liman yapım çalışmaları hız kazandı ve 1958’den sonra gemilere hizmet vermeye başladı. Mersin Limanı, uzun süre ülkenin en büyük, en derin ve uzun rıhtımlara sahip limanı olarak işlev gördü.

Kent planlaması kapsamında, 1930’lu yıllarda hazırlanan Johnson Planı’nda Mersin dış ticaret merkezi olarak konumlandırıldı. Ancak beklenmedik nüfus artışları ve iç göç dalgaları planların uygulanmasını zorlaştırdı. Ayan, Mersin’in farklı bölgelerden göç alması nedeniyle kozmopolit bir yapıya sahip olduğunu ve bu durumun kentleşme süreçlerini etkilediğini kaydetti.

‘‘Bellek Söyleşileri’’ programı, kentin geçmişine ışık tutan uzmanları halkla buluşturmaya devam edecek.

Kaynak: BYZHA