Serebral Palside Ortopedik Problemleri Gösteren 5 Belirti

Serebral Palsi (SP), çocukluk döneminde ortaya çıkan ve motor fonksiyonları etkileyen nörolojik bir hastalık olup, duruş bozukluklarına ve çeşitli ortopedik problemlere yol açmaktadır. Bu durum, spastisite, denge problemleri, kalça çıkığı ve omurga deformiteleri gibi önemli komplikasyonları beraberinde getirebilmektedir. Memorial Ankara Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Bölümü’nden Op. Dr. Rafik Ramazanov, serebral palsili çocuklarda sıkça karşılaşılan ortopedik sorunlar ve tedavi yöntemleri üzerine açıklamalarda bulundu.

Serebral Palside Ortopedik Sorunların Görülme Sıklığı ve Belirtileri

SP’nin şiddetine göre ortaya çıkan komplikasyonların sıklığı değişkenlik göstermektedir. En yaygın karşılaşılan problemlerin başında spastisiteye bağlı hareket ve denge bozuklukları, eklem kontraktürleri ve deformiteler, kalça çıkığı ile omurga ve ayak deformiteleri yer almaktadır. Hastalık ilerledikçe kalça çıkığı oranları %15-20’den %75’lere kadar yükselebilmekte, omurga deformiteleri ise en ağır vakalarda %85’in üzerinde görülebilmektedir. Gelişimsel Motor Sınıflama Sistemi (GMFCS) seviyesinin yükselmesiyle bu sorunların görülme sıklığı artmaktadır.

Ailelerin erken dönemde dikkat etmesi gereken belirtiler ise şunlardır:

• Kas tonusunda artış veya azalma
• Yürüyen çocuklarda parmak ucu yürüme
• Diz ve kalça eklemlerinde fleksiyon (bükülme)
• Perineal temizlik sırasında kalçaların açılamaması veya açılma derecesinde asimetri ve ağrı
• Omurga eğriliği

Erken Tanı ve Tedavi Yöntemleri

Erken müdahale edilmediğinde parmak ucu yürüme kalıcı hal alabilirken, diz ve kalçada gelişen kontraktürler yürüme dengesini olumsuz etkilemektedir. En önemli ortopedik sorunlar arasında kalça çıkığı ve omurga deformiteleri yer almaktadır. Özellikle yürüme yeteneği olmayan çocuklarda bile bu problemler tedavi edilmelidir. Tedavi edilmeyen omurga deformiteleri, kaburga ve leğen kemiği arasındaki teması artırarak ağrıya ve göğüs ile karın boşluklarının daralmasına sebep olmaktadır. Bu durum, solunum ve kardiyak fonksiyonlarda bozulmalara ve beslenme güçlüklerine neden olmaktadır.

Serebral palsili çocukların çoğu, fizik tedavi süreçleri boyunca profesyonel hekimlerin takibindedir. Ortopedik muayeneler, spastisitenin fizik tedavi ile kontrol altına alınamadığı veya kontraktürlerin başladığı durumlarda yapılmaktadır. Kalça muayeneleri ise GMFCS seviyesine bağlı olarak düzenli aralıklarla gerçekleştirilmelidir. GMFCS III, IV ve V seviyesindeki hastalar için 6 ayda bir klinik muayene ve yıllık radyografik değerlendirme önerilmektedir.

Ortopedik tedavi yaklaşımları, spastisitenin kontrolüne yönelik olarak kas içine Botulinum Toksini enjeksiyonlarını içermektedir. Bu yöntem, kaslardaki spastisitenin geçici olarak azaltılmasında etkilidir. İleri kontraktürlerde kas gevşetici cerrahi müdahaleler gerekebilmekte, tendon transferleri ve kemik deformitelerinin düzeltilmesine yönelik ameliyatlar uygulanmaktadır. Ayrıca kalça çıkığı için kombine kemik ve yumuşak doku cerrahisi yapılabilmekte, gelişmiş omurga deformitelerinde ise spinal enstrümantasyon ve füzyon operasyonları gerçekleştirilmektedir.

Kaynak: BYZHA