Rahim Ağzı Kanserinde Erken Tanı ve Korunma Yöntemlerinin Önemi

Rahim ağzı kanseri, kadın sağlığını ciddi şekilde tehdit eden ve dünyada en sık görülen kanser türlerinden biridir. Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre, kadınlar arasında dördüncü en yaygın kanser olarak öne çıkan bu hastalık, her yıl yüzbinlerce yeni vakayla kendini göstermektedir.

Türkiye’deki durum değerlendirildiğinde, her yıl yaklaşık 2 bin 400 yeni rahim ağzı kanseri vakasının ortaya çıktığı ve bu hastalık nedeniyle yaklaşık bin 200 kadının yaşamını yitirdiği gözlemlenmektedir. Uzmanlar, bu yüksek ölüm oranının başlıca sebeplerinden birinin, ülkemizde uygulanan tarama programlarına katılım oranlarının düşük olması olduğuna dikkat çekmektedir. Ayrıca, hastalığın erken dönemlerde belirgin semptomlar göstermemesi ve hastaların anormal vajinal kanama gibi şikayetlerle hekime geç başvurmaları da hastalıkla mücadelede önemli engeller oluşturmaktadır.

Rahim Ağzı Kanserinin Başlıca Nedeni: HPV Enfeksiyonu

Kanserin yüzde 99 oranında Human Papilloma Virüsü (HPV) enfeksiyonu ile ilişkili olduğu bilinmektedir. Her on kadından sekizinin yaşamı boyunca en az bir kez HPV ile enfekte olduğu tespit edilmiştir. Cinsel yolla bulaşan bu virüs, bağışıklık sisteminin zayıflaması halinde uzun yıllar sessiz kalarak yeniden aktifleşebilmektedir. Yüksek riskli HPV tipleri, zaman içerisinde rahim ağzı hücrelerinde kansere dönüşebilecek değişikliklere yol açabilir.

Korunma ve Erken Tanı Yöntemleri

Rahim ağzı kanserinin önlenmesi ve erken teşhisi için düzenli jinekolojik muayenelerin önemi büyüktür. Kadınların 21 yaşından itibaren yılda en az bir kez jinekolojik muayene yaptırmaları önerilmektedir. Bu muayenelerde, hastanın durumuna göre Pap smear testi ve HPV tarama testleri gibi tetkikler planlanmaktadır. Pap smear testi, kanser öncesi değişiklikleri erken evrede tespit ederek tedavi imkânı sunmaktadır. HPV tarama testleri ise yüksek riskli virüs tiplerinin belirlenmesinde etkin rol oynamaktadır ve 30 yaşından itibaren uygulanmaları tavsiye edilmektedir.

Bir diğer etkili önlem olarak HPV aşısı, rahim ağzı kanserine neden olan yüksek riskli HPV türlerine karşı koruma sağlamaktadır. 9’lu HPV aşısının özellikle 9-14 yaş aralığında uygulanması idealdir ancak daha ileri yaşlardaki bireyler için de koruyucu olabilir. Aşının faydaları ve uygulanması, kişinin yaşı ve risk durumuna göre hekim tarafından değerlendirilmelidir.

Erken evrede belirlenen kanser öncüsü lezyonlar, LEEP veya konizasyon gibi cerrahi yöntemlerle kansere dönüşmeden tedavi edilmektedir. Böylece hem sağkalım oranları artmakta hem de hastalığın ilerlemesi önlenmektedir.

Sonuç olarak, rahim ağzı kanserine karşı etkin mücadelede düzenli kontroller, uygun tarama testleri ve HPV aşısı kritik rol oynar. Erken tanı ve korunma stratejilerine uyum sağlanarak ölüm oranları önemli oranda azaltılabilir.

Kaynak: BYZHA