Menopozda Hormon Tedavisinin Her Kadına Uygun Olmamasının Nedenleri

Menopoz, kadınların doğurganlığının sona erdiği ve adet görmenin durduğu doğal bir dönemdir. Ortalama menopoz yaşı dünya genelinde 50-52 arasında değişmekle birlikte Türkiye’de bu yaş aralığı genellikle 47-49 olarak gözlemlenmektedir. Bu dönemde östrojen ve progesteron hormonlarının azalması, çeşitli fiziksel ve psikolojik rahatsızlıkların ortaya çıkmasına neden olabilir. Acıbadem Altunizade Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Dr. A. Ezgi Sancaklı, biyoeşdeğer hormon replasman tedavisinin (HRT) uygun hasta gruplarında önemli faydalar sağladığını vurgulamaktadır.

Hormon Replasman Tedavisinin Amacı ve Uygulama Yöntemleri

Menopoz sürecinde azalan östrojen ve progesteron seviyelerinin takviye edilmesi amacıyla uygulanan hormon replasman tedavisi, sıcak basmaları, vajinal kuruluk gibi menopoz belirtilerinin hafifletilmesini hedefler. Ayrıca, kemik sağlığı ve kardiyovasküler sistem üzerindeki uzun vadeli olumsuz etkilerin azaltılması da hedeflenmektedir. Tedavi, yalnızca östrojen veya östrojenle birlikte progesteron içeren kombinasyonlar şeklinde uygulanabilir ve ağızdan, cilt üzerinden, vajinal yoldan, enjeksiyon veya implant olarak verilebilir. Dr. Sancaklı, günümüzde biyoeşdeğer hormonların kullanıldığını belirterek, bu hormonların vücutta bulunanlarla kimyasal olarak aynı olduğunu ve yan etki risklerini azalttığını ifade etmektedir.

Tedavi Planlaması, Güvenlik ve Uygunluk Kriterleri

Her kadının hormon replasman tedavisi alması zorunlu değildir. Öncelikle, perimenopoz döneminde yaşam tarzı değişikliklerine önem verilmesi gerekmektedir. Düzenli egzersiz, sigaranın bırakılması, kafein tüketiminin azaltılması, dengeli beslenme, kalsiyum ve D vitamini alımının sağlanması gibi uygulamalar ilk adımlardır. Tedavi, kadınların yaşına, mevcut şikayetlerine, sağlık geçmişine, risk faktörlerine ve laboratuvar sonuçlarına göre bireysel olarak planlanmalıdır. Tedaviye 60 yaşından önce veya menopozdan sonraki ilk 10 yıl içinde başlanması önerilmektedir; bu sayede ölüm riskinde azalma gözlemlenmektedir. Öte yandan hormon tedavisi bazı durumlarda uygun değildir; tanısız vajinal kanama, meme kanseri geçmişi, inme öyküsü gibi durumlarda kullanımı tavsiye edilmez. Dr. Sancaklı, biyoeşdeğer hormon replasman tedavisinin uygun hastalarda güvenli ve etkili olduğunu, FDA’nın 2025 yılında ilgili uyarıyı kaldırdığını belirtmektedir. Bununla birlikte, uygun olmayan hastalarda tedavi pıhtı, inme ve endometrium kanseri riskini artırabilir ve bu nedenle dikkatli değerlendirme zorunludur. Bitkisel ürünlerin menopoz semptomlarına yönelik etkileri sınırlı olup, hormon replasman tedavisi yerine geçmez.

Kaynak: BYZHA